ورود ایران به مرزهای نوین درمان سرطان
به گزارش سرشیر، علی منتظری، رئیس جهاد دانشگاهی در گفت و گویی تفصیلی، به تشریح چگونگی تشکیل این نهاد، نقش آن در دوران دفاع مقدس و آخرین موفقیتهای علمی کشور در حوزه های درمان سرطان، واکسن های بومی و هوش مصنوعی پرداخت.
به گزارش سرشیر به نقل از خبر آنلاین، در سال ۱۳۵۹ جهاد دانشگاهی با اهداف و آرمان های مشخصی تشکیل شد. در این گفت و گوی تفصیلی با علی منتظری، رئیس جهاد دانشگاهی، به بررسی دلایل و زمینه های تاریخی تأسیس این نهاد، عملکرد آن در دوران دفاع مقدس، موفقیتهای پژوهشی و فرهنگی، و هم چالش های امروز دانشگاه ها و حوزه فناوری کشور پرداخته ایم.
چرا و چه طور جهاد دانشگاهی شکل گرفت؟ علی منتظری در جواب این پرسش که هدف از راه اندازی جهاد دانشگاهی چه بود و آیا هم اکنون به آن هدف رسیده است، اظهار داشت: « در زمان بعد از پیروزی اتقلاب اسلامی، به سبب فعالیت پرشور و بعضاً انحرافی برخی گروههای سیاسی در محیط های دانشگاهی، دانشگاه ها از مسیر اصلی خود خارج شده و به صحنه منازعات سیاسی و درگیری های فیزیکی تبدیل گشته بودند. همزمان با بروز التهابات مرزی و ترور شخصیت های برجسته ای همچون شهید مطهری، سپهبد قرنی و شهید مفتح، امام خمینی (ره) در فروردین ۱۳۵۹ بر ضرورت تحول اساسی در دانشگاه ها تاکید نمودند. هدف اصلی از این تحول، تحقق «دانشگاه اسلامی» به مفهوم دانشگاهی مستقل، متکی بر توان و فکر ایرانی و در خدمت مردم بود.»
رئیس جهاد دانشگاهی تصریح کرد: «در پی این فراخوان، دانشجویان مسلمان در دوم اردیبهشت ۱۳۵۹ حرکت «نهضت انقلاب فرهنگی» را آغاز کردند تا مانع از سوءاستفاده گروه ها از محیط دانشگاه شوند. بدنبال آن، شورای انقلاب زمان بندی برگزاری امتحانات را تعیین کرد و در ۲۳ خرداد ۱۳۵۹، امام خمینی (ره) طی حکمی هفت تن از شخصیت های برجسته علمی و فرهنگی همچون دکتر حسن حبیبی، دکتر عبدالکریم سروش، دکتر علی شریعتمداری، شمس آل احمد، شهید باهنر و جلال الدین فارسی را به عنوان اعضای «ستاد انقلاب فرهنگی» منصوب کردند.»
منتظری اضافه کرد: « ستاد انقلاب فرهنگی با تشکیل کمیته های تخصصی در پنج شاخه اصلی علوم، برنامه ریزی برای آینده آموزش عالی را شروع کرد. برای پیشبرد امور اجرایی و استفاده از ظرفیت جوانان فعال در انقلاب فرهنگی، در ۱۶ مرداد ۱۳۵۹ «جهاد دانشگاهی» به عنوان بازوی اجرایی این ستاد بطور رسمی تأسیس شد.»
دانشگاه شهید چمران اهواز، اتاق جنگ ما بود وی با اشاره به هم زمانی این تحولات با آغاز جنگ تحمیلی در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ اشاره کرد: «با شروع هجوم جامع دشمن، اولویت جهاد دانشگاهی به پشتیبانی از دفاع مقدس تغییر کرد. اعضای این نهاد با استفاده از توان علمی، آزمایشگاهی و لجستیکی دانشگاه ها به یاری جبهه ها شتافتند؛ بطوریکه در نمونه ای بارز، تمامی امکانات و مدیریت دانشگاه شهید چمران اهواز در اختیار پشتیبانی از جنگ قرار گرفت.»
او در جواب این پرسش که آیا جهاد دانشگاهی در عرصه تأمین تجهیزات و امکانات در زمان جنگ تحمیلی کمک ملموسی داشته است، اظهار داشت: «در دوران دفاع مقدس، مدیریت و اداره کامل بعضی از مراکز آموزشی مانند دانشگاه شهید چمران اهواز به جهاد سپرده شد که این اقدام در حقیقت نمونه ای بارز از «مدیریت بحران» توسط نیروهای جوان و دانشجویی بود.»
ایشان در ادامه با بازخوانی روند تدریجی بازگشایی دانشگاه ها از مهرماه سال ۱۳۶۱ اضافه کرد: « به رغم نظر اولیه امام خمینی (ره) بر مبنای بسته ماندن دانشگاه ها تا تدوین برنامه ای کامل و جامع، ایشان با نظر خیرخواهان جبهه انقلاب موافقت فرمودند و دانشگاه ها مرحله به مرحله با اولویت دانشجویانی که کمترین واحد مانده را داشتند بازگشایی شد تا در نهایت با برگزاری کنکور، ورودی های جدید پذیرفته شدند. آماده سازی فضا و تدوین متون جدید درسی نظیر معارف اسلامی و تاریخ انقلاب اسلامی بر عهده جهاد دانشگاهی قرار گرفت. این نهاد در شرایطی که کشور درگیر جنگ و تحریم های شدید حتی در عرصه سخت افزاری بود، چاپ و تأمین کتاب های درسی برای تمامی دانشجویان کشور را بر عهده گرفت.»
وی همین طور با تمجید از عملکرد ستاد انقلاب فرهنگی در تأسیس «مرکز نشر دانشگاهی» اظهار داشت: « مرکز نشر دانشگاهی با استفاده از ظرفیت اساتید برجسته در زمان تعطیلی دانشگاه ها، به ترجمه، ویراستاری و نشر آثار ممتاز و تراز اول علمی جهان با کیفیتی بالا و قیمتی مناسب پرداخت.»
علی منتظری، رئیس جهاد دانشگاهی وقتی پای شطرنج، تئاتر و شعر به صحن آکادمیک باز شد منتظری در ادامه با تکیه بر پیشگامی جهاد دانشگاهی در فعالیتهای فرهنگی و فوق برنامه اشاره کرد: « با بازگشایی دانشگاه ها، جهاد مسئولیت برنامه ریزی های فرهنگی را عهده دار شد و برنامه های جذابی متناسب با سلایق مختلف دانشجویان به اجرا درآورد. همچون این اقدامات میتوان به پایه گذاری اولین «جشنواره تئاتر دانشجویان»، «کنگره شعر و ادب» و برگزاری رویدادها و مسابقات ورزشی کشوری مانند مسابقات شطرنج دانشجویان اشاره نمود که البته بعضی از آنها با وجود حمایت های قانونی، با مقاومت ها و موانعی هم روبرو می شد.»
جوانان امروز از نسل دهه ۶۰ داناترند؛ مشکل در محاسبات و نداشتن زبان مشترک است او در ادامه و در جواب این پرسش که علت جلوگیری ها و حواشی ایجادشده برای برخی برنامه ها، بخصوص در عرصه ورزش مانند شطرنج چه بود، گفت: «همان طور که می دانید، تا قبل از فتوای تاریخی حضرت امام (ره)، شطرنج از نظر فقهی جزو بازیهای بدون مجوز تلقی می شد. بعد از فتوای ایشان که در کنار موضوع موسیقی، حلیت آنرا در چارچوبی مشخص اعلام فرمودند، تحول بزرگی ایجاد شد؛ هرچند این مورد در ابتدا برای برخی افراد قابل پذیرش نبود. ما مسئله را به ستاد انقلاب فرهنگی منعکس کردیم و مصوبه ای دریافت شد بر مبنای این که جهاد دانشگاهی مجاز است برمبنای فتوای امام (ره)، مسابقات شطرنج را برگزار کند. هدف ما این بود که برای تمام سلایق مختلف برنامه ریزی داشته باشیم. در همین جهت، یکی از موفق ترین اقدامات ما که برای اولین بار طنین قرآن را به شکل گسترده در فضای آکادمیک پیچاند، پایه گذاری «مسابقه سراسری قرآن دانشجویان کشور» بود که با استقبال بی نظیر جامعه دانشگاهی روبرو شد.»
منتظری در ادامه و در جواب این پرسش که باتوجه به آن تجربه تاریخی، وضعیت و نحوه تعامل با نسل فعلی دانشجویان را به چه صورت ارزیابی می کنید، اظهار داشت: «وضعیت امروز هم دقیقاً همان گونه است؛ مشروط بر این که راه، زبان و مسیر درست ارتباطی را انتخاب نماییم. اگر در کار فرهنگی به علایق مخاطب و مختصات بستر موجود توجه نشود، افت استقبال طبیعی خواهد بود. به تعبیر شهید بهشتی (ره)، کار فرهنگی بیش و قبل از هر چیز نیازمند «عقلانیت» و «تدبیر» است. رفتارهای هیجانی ممکنست در مقاطعی جذاب باشند، اما پایدار نیستند. اگر بر مداری عقلانی حرکت نماییم، همین نسل جوانِ امروز هم بیشترین اقبال را به برنامه های اصیل، همچون رویدادهای قرآنی نشان خواهند داد.»
وی در ادامه اضافه کرد: « متاسفانه گاهی محاسبات ما درباره ی نسل جدید اشتباه است و شناخت درستی از آنها نداریم. در خیلی از مواقع، تدین، میهن دوستی، سطح دانش و توانایی جوانان امروز حتی از ما جوانانِ آن روزگار بیشتر است. اما مزیت برتر نسل ما در آن دوران، حضور و همراهی بزرگانی بود که خود نماد عقلانیت و تدبیر بودند و نحوه تعامل اصولی با نسل جوان را به خوبی می دانستند.»
منتظری در ادامه اظهار داشت: « امروز باید از خود بپرسیم: آیا به یک دانشجوی سال اول یا دوم اعتماد می نماییم تا نهادی را متناسب با نیازهای خود شکل دهد؟ واقعیت این است که یا چنین اجازه ای داده نمی شود یا اصلاً زمینه های تفکر در مورد آن فراهم نیست. در حالیکه اگر بستر لازم، که جهاد دانشگاهی نمونه بارز آنست، ایجاد شود، پاسخ را به شکل عملی و ملموس خواهیم دید، نه در قالب شعار.»
وی در ادامه اظهار داشت: « چنان که زمانی از رهبر شهید انقلاب در جلسات دانشجویی پرسیدند علت مخالفت با مذاکره چیست، ایشان فرمودند مخالفت ما نه با اصل گفت و گو، بلکه به سبب عدم اعتمادپذیری طرف مقابل برمبنای «تجربه» است. حال هم اگر از من بپرسند چرا ادعا می کنید جوانان از برنامه های اصیل استقبال می کنند، پاسخ من اتکا به «تجربه» است؛ تجربه ثابت کرده که حرکت بر ریل عقلانیت و تدبیر، رسیدن به موفقیتهای بزرگ را ممکن می سازد.»
منتظری در ادامه اظهار داشت: «به هر حال، جهاد دانشگاهی بخش جدیدی تحت عنوان فعالیتهای فرهنگی گشود و تا سال ها یکه تاز فعالیتهای فرهنگی در دانشگاه ها بود، تا آن زمان که نهادهای رسمی و تشکل های دانشجویی وارد این عرصه شدند. ما شکل های جدیدی از کار فرهنگی را پایه گذاری کردیم؛ مانند طراحی و برگزاری «کتاب سال دانشجویی» و «پایان نامه سال دانشجویی».»
علی منتظری، رئیس جهاد دانشگاهی رویان چه طور رویان شد؟ وی در ادامه و در جواب این پرسش که چرا در سایر فناوری های نوظهور و نوین مانند «هوش مصنوعی» شاهد خلق پژوهشگاه ها یا مراکزی مشابه رویان نبوده ایم، اظهار داشت: «پژوهشگاه رویان واقعا یکی از افتخارات جهاد دانشگاهی است. افتخار می نماییم که این کار بزرگ ابتدا از یک خدمات ساده درمان زوج های نابارور آغاز شد تا بیماران ملزم به سفر به خارج از کشور و تحمل هزینه های سنگین نشوند. در دی ماه ۱۳۷۶، من به همراه رؤسای واحدهای جهاد به حضور رهبر معظم انقلاب شرفیاب شدیم. ایشان تعابیری در توصیف جهاد فرمودند که احساس کردم با کارهای معمولی ما فاصله دارد. تصمیم گرفتیم پاسخی شایسته به این نگاه بلند بدهیم. بنابراین با همکاری دوستان، بخش پژوهش رویان در قالب «پژوهشکده علوم سلولی جهاد دانشگاهی» (پژوهشکده رویان) شکل گرفت. این پژوهشکده رشد کرد، تبدیل به دو و سپس سه پژوهشکده شد و در نهایت به پژوهشگاه ارتقا یافت. در سال ۱۳۸۲ برای بار اول موفقیت «تولید، تکثیر و انجماد سلول های بنیادی جنینی» را به محضر رهبر معظم انقلاب گزارش کردیم و ایشان ما را مورد لطف قرار دادند و تعبیر درخشانی فرمودند با این مضمون که: «رویانتان رویان باد» و واقعا هم اینگونه شد.»
پژوهشگاهی هم تراز رویان که کمتر دیده شد منتظری در ادامه اضافه کرد: « اما در کنار رویان، پژوهشگاه دیگری داریم که کمتر از آن نام برده می شود اما دستاوردهایش کمتر از رویان نیست: «پژوهشگاه ابن سینا». این پژوهشگاه دقیقاً در مرزهای دانش حرکت می کند. به عنوان نمونه، مدتی پیش بیماری تب برفکی وارد کشور شد و گاوها و گاوداری ها (به ویژه در استان تهران) را گرفتار ضایعه بزرگی کرد و سپس مرغداری ها را درگیر ساخت. مسئولان واکسن وارد کردند، اما واکسن های وارداتی جواب نمی داد. پژوهشگران ما فرضیه شان این بود که ویروس ها گرفتار جهش ژنتیکی بومی شده اند و واکسن خارجی روی ویروس جهش یافته محلی اثر ندارد. پژوهشگران ما با وسایل شخصی به مراکز مراجعه، نمونه برداری و مطالعه کردند و توفیق یافتند واکسن بومی و ملی را بسازند.»
ورود ایران به «ویروس درمانی» سرطان و جهش ۹۰ درصدی نرخ بقای بیماران وی در ادامه اضافه کرد: «مجموعه موفق دیگر، «پژوهشگاه ملی سرطان» است. تمرکز اولیه آن بر سرطان پستان در بانوان قرار داشت. در زمان شروع کار ما، اغلب مراجعات بیماران در «استیج ۴» (مرحله پیشرفته بیماری) بود که میزان بقای ۱۰ تا ۲۰ درصدی داشت و ۷۰ درصد مراجعات را شامل می شد. امروز با دانش بومی، خدمات عرضه شده و فرهنگ سازی انجام شده، اغلب بیماران مراجعه کننده در «استیج ۱ و ۲» هستند که میزان بقای ۷۰، ۸۰ تا ۹۰ درصدی دارند. همین طور پژوهشگران جوان ما در این پژوهشگاه در مرحله درمان برخی سرطان ها با استفاده از ویروس ها (ویروس درمانی) که از شاخه های جدید و مرزهای دانش در جهان است، مشغول بکار هستند.»
ورود رسمی به هوش مصنوعی و کوانتوم منتظری در ادامه اضافه کرد: «در یک سال و نیم اخیر به حوزه های هوش مصنوعی، فناوری های کوانتوم، علوم شناختی و زیست مصنوعی ورود کرده ایم. جمع زیادی از پژوهشگران جوان کشور اعلام آمادگی کرده اند و ما آنها را سازماندهی کرده ایم. هسته های اصلی تشکیل شده و برای هر مرکز، شورای راهبری از چهره های علمی برجسته دانشگاه های مختلف و اعضای هیأت علمی جهاد قرار داده ایم. امیدواریم با کمک نهادهای ذی ربط مانند معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، وزارت علوم، شورایعالی عتف، وزارت بهداشت و سایر مراکز علمی، در سالهای آینده اخبار خوب و موفقیتهای درخشانی دراین خصوص ها به ملت شریف ایران عرضه دهیم.»
پژوهشگاهی هم تراز رویان که کمتر دیده شد منتظری در ادامه افزود: اما در کنار رویان، پژوهشگاه دیگری داریم که کمتر از آن نام برده می شود اما دستاوردهایش کمتر از رویان نیست: پژوهشگاه ابن سینا. محققان ما فرضیه شان این بود که ویروس ها گرفتار جهش ژنتیکی بومی شده اند و واکسن خارجی روی ویروس جهش یافته محلی اثر ندارد. ورود رسمی به هوش مصنوعی و کوانتوم منتظری در ادامه افزود: در یک سال و نیم اخیر به حوزه های هوش مصنوعی، فناوری های کوانتوم، علوم شناختی و زیست مصنوعی ورود کرده ایم.
منبع: kaymak.ir
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب